آزمایشات و تست ھا کولایف

آزمایش آلانین آمینوترانسفراز - (ALT) Alanine Aminotransferase

نام های دیگر آزمایش: Serum Glutamic-Pyruvic Transaminase، SGPT، Transaminase, SGPT، GPT
کد آزمایش: 203
بخش آزمایشگاه:
بیوشیمی
اطلاعات آزمایش در یک نگاه
هدف از انجام این آزمایش چیست؟

آزمایش آلانین آمینوترانسفراز (Alanine aminotransferase, ALT)، اغلب برای بررسی بیماری‌های کبد انجام می‌شود که در گذشته با نام SGPT شناخته می‌شد. این آزمایش سطح آنزیم آلانین آمینوترانسفراز (ALT) خون را اندازه‌گیری می‌کند. تست آلانین آمینوترانسفراز یک آزمایش مفید در جهت تشخیص آسیب‌های کبدی می‌باشد. علاوه بر این، پزشک تست ALT را به منظور ارزیابی پیشرفت روند درمان مشکلات کبدی نیز تجویز می‌نماید. در این موارد کاهش سطح ALT در مقایسه با مقادیر اولیه آن (قبل از درمان)، پیشرفت مراحل درمان و روند بهبودی آسیب کبدی فرد را نشان می‌هد. از دیگر موارد انجام آزمایش ALT، بررسی حملات قلبی است. در چنین شرایطی سطح ALT در خون بطور جزئی افزایش یافته و می‌تواند نشان دهنده آسیب به بافت ماهیچه اسکلتی قلب باشد.

چه زمانی این تست درخواست می‌ شود؟

آزمایش آلانین آمینوترانسفراز (ALT)، یک ابزار تشخیصی کمکی برای بررسی عملکرد کبد و تشخیص مشکلات کبدی می‌باشد. از این رو، بطور معمول در معاینات پزشکی درخواست داده می‌شود. 
در مواردی که در فرد علائم یا نشانه‌هایی از مشکلات کبدی مشاهده شود، ALT به تنهایی یا به همراه آزمایشات دیگر (مانند AST) توصیه می‌شود. این علایم عبارتند از: ضعف و خستگی، از دست دادن اشتها، حالت تهوع و استفراغ، انقباضات شکمی و درد، احساس سیری، زردی پوست و صلبیه چشم، ادرار تیره، مدفوع  روشن و خارش پوست.
داشتن سابقه مواجهه با ویروس‌های عامل هپاتیت، مصرف زیاد مشروبات الکلی، سابقه خانوادگی بیماری‌های کبد (هپاتیت خود ایمن یا سرطان کبد)، مصرف طولانی مدت داروهای شیمیایی (استامینوفن یا بعضی از آنتی‌بیوتیک‌ها)، داروهای گیاهی، اضافه وزن، دیابت، سندرم‌های متابولیک و گرفتگی مجاری صفراوی فرد را در خطر ابتلا به بیماری‌های کبدی قرار می‌دهد. در این افراد، انجام آزمایش ALT و آزمایش‌های تکمیلی آن ضروری است زیرا در بسیاری از افراد مبتلا به بیماری‌های خفیف کبدی، در حالی که علائم و نشانه‌های خاصی از بیماری مشاهده نمی‌شود، مقدار آنزیم ALT در خون افزایش می‌یابد.
تست ALT، در طول دوره درمان بیماری‌های کبدی در جهت بررسی پیشرفت روند درمان و پیگیری بهبودی فرد نیز انجام می‌شود. در موارد مشکوک به حملات قلبی نیز آزمایش ALT درخواست داده می‌شود.
 

چه نمونه های برای این تست گرفته میشود؟

نمونه خون از رگ بازو

شرایط لازم برای انجام آزمایش چیست؟

نیاز به آمادگی خاص و ناشتا بودن قبل از آزمایش نیست.

دسته بندی آزمایش بیوشیمی
مشخصات نمونه سرم یا پلاسما هپارینه
ماندگاری در دمای اتاق ۳ روز
ماندگاری در یخچال ۱ هفته
ماندگاری در فریزر ۲ هفته
متدولوژی
  • آنزیماتیک کمی (Quantitative Enzymatic)
  • اسپکتروفتومتری، رنگ سنجی (Spectrophotometric, Colorimetric)
حداقل میزان نمونه ۰/۵ تا ۲ میلی‌لیتر
دستورالعمل نمونه گیری

سرم:

  • ضدعفونی نمودن سطح پوست بیمار در محل نمونه‌گیری قبل از انجام نمونه‌گیری
  • تهیه نمونه خون از ورید بازو
  • استفاده از لوله‌های مخصوص جدا‌کننده سرم (Serum Separator Tube, SST)
  • ثبت مشخصات بیمار به طور صحیح و خوانا بر روی لوله آزمایش هر فرد قبل از انجام نمونه‌گیری (نام، تاریخ نمونه‌گیری و نوع آزمایش)
  • انتقال نمونه خون به درون لوله‌ها در کوتاه‌ترین زمان ممکن، به آرامی و از کنار لوله آزمایش برای جلوگیری از همولیز و لیپمیک شدن نمونه خون
  • اطمینان از محکم بسته شدن درب لوله‌ها  
  • قرار دادن لوله‌های حاوی نمونه خون به مدت ۳ تا ۵ دقیقه بر روی میکسر و یا سر و ته کردن آرام لوله ها ۸ تا ۱۰ بار
  • انتقال نمونه‌های خون به یخچال حداکثر تا ۴ ساعت پس از نمونه‌گیری
  • در صورت طولانی بودن زمان ارسال نمونه خون به آزمایشگاه، جدا نمودن سرم خون حداکثر تا ۲۴ ساعت پس از نمونه‌گیری 
  • نگهداری صحیح نمونه‌های سرم در یخچال یا فریزر بر اساس دستورالعمل شرایط نگهداری نمونه 
  • اجتناب از فریز کردن نمونه‌های خون
  • انتقال نمونه‌ها به آزمایشگاه در شرایط استاندارد، با بسته‌بندی محکم و در صورت امکان در کنار یخ خشک
شرایط رد نمونه

سرم:

  • ناخوانا بودن مشخصات بیمار (نام و تاریخ نمونه‌گیری و نوع آزمایش) 
  • عدم تطابق برگه درخواست آزمایش با نوع نمونه و مشخصات آن
  • کافی نبودن حجم نمونه
  • نشت نمونه به خارج از لوله آزمایش 
  • استفاده از لوله نامناسب جمع آوری نمونه
  • نمونه‌های همولیز و لیپمیک
  • طولانی شدن زمان ارسال نمونه به آزمایشگاه بدون در نظر گرفتن شرایط نگهداری نمونه
  • نگهداری و انتقال نمونه در دمای نامناسب
۱ روز کاری (۲۴ ساعت پس از تحویل نمونه به آزمایشگاه)

محدوده مرجع در جواب آزمایش آلانین آمینوترانسفراز، رنج نرمال برای هر فرد سالم را نمایش می‌دهد. مقادیر خارج از این محدوده می‌تواند نشان دهنده مشکلات احتمالی و یا بیماری در فرد باشد. لازم به ذکر است محدوده مرجع در برگه جواب آزمایش آزمایشگاه‌های مختلف ممکن است متفاوت باشد. این تفاوت ناشی از تجهیزات آزمایشگاهی و یا روش‌های مختلف انجام تست است. لذا حتماً برای تفسیر جواب آزمایش آلانین آمینوترانسفراز خود با پزشک معالج مشورت کنید.
محدوده مرجع ذکر شده در این سایت بر اساس یک روش آزمایشگاهی بوده و صرفاً جهت اطلاع می‌باشد.

نتایج آزمایش ALT وابسته به جنس می‌باشد و در مردان بیشتر از زنان است. در تفسیر نتایج این آزمایش در جهت ارزیابی عملکرد کبد و تشخیص اختلالات مربوط به آن، علاوه بر بررسی نتایج دیگر آزمایشات تکمیلی پنل کبد، در نظر گرفتن سوابق بالینی و دارویی فرد، رژیم غذایی، عادت‌ها و فعالیت‌های روزانه او نیز بسیار حائز اهمیت می‌باشد.
در جدول زیر محدوده مرجع (رنج نرمال) تست ALT بر اساس واحد یونیت بر لیتر (U/L) گزارش شده است.
 

سن

جنسیت

محدوده مرجع (نرمال)

نوزادان زیر ۱ سال

-

کمتر از U/Lز۴۹

افراد بالای ۱ سال

زن

mg/dLز۳۵ - ۱۰

افراد بالای ۱ سال

مرد

mg/dLز۵۰ - ۱۰

 


بیشتر بخوانید: چگونه جواب آزمایش را بخوانیم و تفسیر کنیم؟


 

چه چیزهای در این تست بررسی میشوند؟

آزمایش آلانین آمینوترانسفراز (ALT)، به عنوان بخشی از پانل بیماری‌های کبد به منظور غربالگری و یا کمک به تشخیص اختلالات کبدی انجام می‌گردد. نام قبلی این تست، آزمایش سرم گلوتامیک پیروویک ترانس آمیناز (Serum Glutamic-Pyruvic Transaminase, SGPT) بوده است. اگرچه عنوان SGPT امروزه کاربرد چندانی ندارد اما در بعضی از موارد در برگه‌های درخواست آزمایش دیده می‌شود. تست ALT، در معاینات پزشکی بطور معمول درخواست داده می‌شود. در این تست سطح آنزیم آلانین آمینو ترانسفراز در خون فرد ارزیابی می‌گردد. آنزیم ALT عمدتاً در کبد و کلیه وجود دارد و مقدار کمتری از آن نیز در ماهیچه‌ها و قلب دیده می‌شود. بطور معمول، مقدار ALT در خون کم است، اما در نتیجه مشکلات کبدی (هپاتیت، سیروز یا سرطان کبد) یا اختلالات متابولیکی موثر بر عملکرد کبد (دیابت، انسداد مجاری صفراوی و …) مقدار آن در خون افزایش می‌یابد. از این رو، آزمایش ALT به عنوان بخشی از پنل متابولیک جامع (Comprehensive metabolic panel)، ابزاری مفید در جهت بررسی مشکلات کبدی می‌باشد.
در مواردی که در فرد علائم یا نشانه‌هایی از مشکلات کبدی مشاهده شود، ALT به تنهایی یا به همراه آزمایشات تکمیلی دیگر (آسپارتات آمینوترانسفراز (ASP)، گاماگلوتامیل ترانسفراز (GGT)، آلکالین فسفاتاز (ALP)ٰ، بیلی روبین (Bilirubin)، ارزیابی نسبت گلوبولین به آلبومین (A/G ratio) و پروتئین تام (PT)) توصیه می‌شود. مشاهده علائمی همچون ضعف و خستگی، از دست دادن اشتها، حالت تهوع و استفراغ، انقباضات شکمی و درد، احساس سیری، زرد شدن سفیدی چشم یا پوست، ادرار تیره یا ادرار به رنگ چایی، مدفوع رنگ روشن یا به رنگ خاک رس، و یا خارش پوست می‌توانند از نشانه‌های ابتلا به بیماری‌های کبدی باشند.
از آنجایی که در بسیاری از افراد مبتلا به بیماری‌های خفیف کبدی، علائم و نشانه‌های خاصی از بیماری مشاهده نمی‌شود، انجام تست ALT به تنهایی یا به همراه آزمایشات دیگر در افرادی پرخطر از نظر ابتلا به بیماری‌های کبدی ضروری می‌باشد. افرادی که سابقه مواجهه با ویروس‌های عامل هپاتیت (HEV ،HAV ،HCV و HBV) را داشته‌اند، افرادی با سابقه خانوادگی بیماری‌های کبد (هپاتیت خود ایمن یا سرطان کبد)، مصرف‌کنندگان دائمی مشروبات الکلی، مصرف‌کنندگان طولانی مدت داروهایی شیمیایی و گیاهی آسیب‌رسان به کبد، اضافه وزن و چاقی، ابتلا به دیابت و یا دیگر سندرم‌های متابولیک مانند گرفتگی مجاری صفراوی در گروه افراد پرخطر بیماری‌های کبدی قرار می‌گیرند.
در تست آلانین آمینوترانسفراز مقادیر بالاتر از حد نرمال ALT اغلب در نتیجه بیماری‌های کبد می‌باشد. مقادیر بیشتر از ۱۰ برابر حد نرمال، معمولاً به دلیل هپاتیت حاد می‌باشد. سطح ALT در موارد هپاتیت ناشی از عفونت‌های ویروسی (HBV ،HAV و HCV)، معمولاً به مدت ۱ تا ۲ ماه در سطوح بالا باقی می‌ماند و پس از ۳ تا ۶ ماه به حالت نرمال باز می‌گردد. سطح ALT گاهی بطور قابل توجهی تا ۱۰۰ برابر حد نرمال افزایش می‌یابد که در نتیجه عواملی همچون مصرف زیاد بعضی از داروها، استعمال ترکیبات سمی، سرطان کبد، عفونت‌های خونی و یا کاهش جریان خون در کبد می‌باشد. سطح ALT در هپاتیت مزمن افزایش چندانی نمی‌یابد و اغلب کمتر از ۴ برابر رنج نرمال می‌باشد. در موارد مشکوکی که سطح ALT در محدوده نرمال یا کمی بالاتر از آن متغیر است، تکرار چند نوبت متوالی آزمایش برای یافتن یک الگوی مشخص از سطح آنزیم توصیه می‌شود. از دیگر دلایل افزایش متوسط ALT در شرایط انسداد مجاری صفراوی، سیروز ناشی از هپاتیت مزمن یا انسداد مجاری صفراوی، آسیب ماهیچه قلب (حملات قلبی، آنژیوگرافی یا جراحی قلب)، اعتیاد الکلی و یا بعضی از بیماری عفونی می‌باشد. تزریقات درون عضلانی، تمرینات ورزشی سخت و بارداری نیز منجر به افزایش سطح ALT می‌شوند. در آسیب‌های کلیوی، التهاب پانکراس (پانکراتیت) و عفونت‌های خونی نیز سطح این آنزیم افزایش می‌یابد. براین اساس تفسیر نتایج آزمایش ALT باید توسط پزشک و با توجه به نتایج دیگر آزمایشات مربوط به پنل کبد، سوابق بالینی (بیماری‌های زمینه‌ای و مصرف دارو) و شرایط زندگی فرد در نظر گرفته شود. 
تست ALT بطور معمول به منظور بررسی پیشرفت روند درمان بیماری‌های کبد نیز انجام می‌شود. 

سوالات متداول

در روز قبل از آزمایش ALT خودداری از حرکات ورزش سنگین، عدم استفاده از مواد مکمل دارویی (ویتامین A)، داروهای شیمیایی و گیاهی و مشروبات الکلی، پرهیز از تزریقات درون ماهیچه‌ای توصیه می‌شود.
در صورت ضرورت مصرف دارو، ابتلای فرد به حساسیت های دارویی و یا بارداری، موارد فوق را به آزمایشگاه اطلاع دهید.

داروهای مسکن مانند استامینوفن، کاهش دهنده چربی خون (استاتین‌ها)، قرص‌های خواب، آسپرین، مصرف زیاد ویتامین A و برخی از آنتی‌بیوتیک‌ها

علاوه بر آزمایش AST ،GGT ،ALP، ارزیابی آنزیم‌های و پروتئین‌هایی که در کبد مشاهده می‌شوند نیز توصیه می‌گردد که عبارتند از: لاکتات دهیدروژناز (LDH)، آلبومین، بیلی‌روبین و توتال پروتئین (پروتئین تام)

در هر دو نوع سیروز کبدی الکلی و غیرالکلی سطح آلانین آمینوترانسفراز در خون بیمار افزایش می‌یابد.

https://www.labtestsonline.org
https://www.medscape.com
https://www.aruplab.com
https://www.geisingermedicallabs.com
https://www.webmd.com
https://www.health.mubabol.ac.ir

ddd
تهران، میدان ونک ، خیابان برزیل شرقی ، خیابان شمس لاهیجانی، پلاک 23 ، مجتمع اداری رویال ونک ، طبقه دوم
ddd
info@colifelabs.com